พนักงานประจำมีรายได้เสริม ต้องยื่นภาษีไหม? (ขายของ/ฟรีแลนซ์/ค่าคอม)
คำตอบสั้น ๆ: ต้องยื่นครับ — เมื่อมีเงินได้ 2 ประเภท (เงินเดือน + รายได้เสริม) ต้องใช้แบบ ภ.ง.ด.90 ไม่ใช่ ภ.ง.ด.91 ตัวอย่าง: เงินเดือน 40,000 บาท/เดือน + ขายของออนไลน์ 120,000 บาท/ปี → ภาษีทั้งปี ≈ 13,400 บาท (จากเดิม 8,600 บาท เพิ่มขึ้น 4,800 บาท)
สรุปสั้น ๆ ก่อนอ่าน
- มีเงินได้ 2 ประเภทขึ้นไป → ยื่น ภ.ง.ด.90 (เงินเดือนล้วนใช้ 91)
- รายได้เสริมประเภทขายของ/รับจ้าง หักค่าใช้จ่ายเหมา 60% ได้ — ทำให้ภาษีที่เพิ่มไม่สูงอย่างที่คิด
- รายได้เสริม 120,000 บาท/ปี ทำให้ภาษีเพิ่มประมาณ 4,800 บาท — ไม่ถึงเดือนละ 400 บาท
- นายจ้างไม่ได้รับแจ้งว่าคุณมีรายได้เสริม — คุณยื่นแบบเองกับสรรพากร
- ตัวเลขในบทความเป็น ประมาณการ (ลดหย่อนส่วนตัว + ประกันสังคมเท่านั้น)
ทำไมต้องยื่น ภ.ง.ด.90 (ไม่ใช่ 91)
| สถานการณ์ | แบบที่ใช้ |
|---|---|
| เงินเดือนอย่างเดียว | ภ.ง.ด.91 |
| เงินเดือน + รายได้เสริม (ขายของ/ฟรีแลนซ์/ค่าคอม) | ภ.ง.ด.90 |
| ขายของอย่างเดียว (ไม่มีงานประจำ) | ภ.ง.ด.90 |
เงินได้จากงานเสริมส่วนใหญ่เป็น มาตรา 40(8) (ธุรกิจ/ขายของ) หรือ 40(2) (รับจ้าง/ค่าคอม) ซึ่งไม่ใช่เงินได้จากการจ้างงาน → เมื่อรวมกับเงินเดือนแล้วเข้าข่าย "หลายประเภท" จึงต้องใช้ 90
ตัวอย่างคำนวณ 2 เคส (ตัวเลขจริง)
เคส A: เงินเดือน 40,000 + ขายของออนไลน์ 120,000/ปี
| ขั้น | เงินเดือนอย่างเดียว | มีรายได้เสริมด้วย |
|---|---|---|
| รายได้รวมทั้งปี | 480,000 | 600,000 |
| หักค่าใช้จ่าย (เงินเดือน 100,000 + ขายของ 60% ของ 120,000 = 72,000) | −100,000 | −172,000 |
| หักส่วนตัว + ประกันสังคม | −69,000 | −69,000 |
| เงินได้สุทธิ | 311,000 | 359,000 |
| ภาษีทั้งปี | 8,600 บาท | 13,400 บาท |
ต่างกัน 4,800 บาท — เท่ากับรายได้เสริม 120,000 ถูกคิดภาษีที่ประมาณ 4% (เพราะส่วนใหญ่ถูกหักค่าใช้จ่ายเหมา 60% ไปแล้ว)
เคส B: เงินเดือน 30,000 + รายได้เสริม 60,000/ปี
| ขั้น | จำนวน |
|---|---|
| รายได้รวม | 420,000 บาท |
| หักค่าใช้จ่าย (100,000 + 36,000) | −136,000 บาท |
| หักส่วนตัว + ประกันสังคม | −69,000 บาท |
| เงินได้สุทธิ | 215,000 บาท |
| ภาษีทั้งปี | ≈ 3,250 บาท |
รายได้เสริมหักค่าใช้จ่ายได้เท่าไหร่
| ประเภทรายได้เสริม | หักเหมา | ทางเลือก |
|---|---|---|
| ขายของออนไลน์ (Shopee/Lazada/TikTok Shop) | 60% | หักตามจริงถ้ามีใบเสร็จ |
| รับจ้างทั่วไป/ฟรีแลนซ์ | 60% | หักตามจริง |
| รับงานวิชาชีพ (กฎหมาย/บัญชี/วิศวกรรม) | 30% | หักตามจริง |
| ค่าคอมมิชชัน/ค่านายหน้า | ตามเกณฑ์ของประเภทนั้น | หักตามจริง |
จุดตัดเลือกวิธี: ถ้าค่าใช้จ่ายจริง > 60% ของรายได้ → ใช้วิธีตามจริงคุ้มกว่า
คำถามที่คนทำงานประจำถามบ่อย
นายจ้างจะรู้ไหมว่ามีรายได้เสริม?
นายจ้างไม่ได้รับแจ้งเรื่องรายได้เสริมของคุณครับ — แต่สรรพากรมีข้อมูลจากแพลตฟอร์มและสถาบันการเงิน การยื่นให้ครบถ้วนจึงปลอดภัยที่สุด
ต้องจ่ายเพิ่มหรือได้คืน?
ขึ้นอยู่กับภาษีที่ถูกหักจากเงินเดือน — ถ้านายจ้างหักไว้ตามเงินเดือนอย่างเดียว คุณมักต้องจ่ายเพิ่มตอนยื่น (เพราะรายได้เสริมทำให้ภาษีรวมสูงขึ้น) เตรียมเงินไว้ประมาณภาษีส่วนเพิ่ม
ต้องยื่น ภ.ง.ด.94 ด้วยไหม?
ถ้ามีรายได้ 40(5)–(8) ในครึ่งปีแรก (ม.ค.–มิ.ย.) ต้องยื่น ภ.ง.ด.94 ภายใน 30 ก.ย. / 8 ต.ค. ด้วย — อย่าลืม (อ่านรายละเอียดในบทความ ภ.ง.ด.94)
คำถามที่พบบ่อย (FAQ — จากคำค้นจริง)
1. รายได้เสริมยื่นภาษียังไง?
รวมรายได้เสริมกับเงินเดือน → หักค่าใช้จ่ายของแต่ละประเภท → หักลดหย่อน → ยื่น ภ.ง.ด.90 ผ่าน e-Filing
2. รายได้เสริมต้องเสียภาษีไหม ถ้าไม่ถึงเกณฑ์?
ถ้ามีเงินได้ถึงเกณฑ์การยื่นแบบ ต้องยื่นครับ — ถ้าคำนวณแล้วภาษีเป็น 0 ก็ยื่นแจ้ง (แต่ถ้ามีรายได้ 40(2)–(8) ตั้งแต่ 120,000 บาทขึ้นไป ต้องตรวจ "ภาษีขั้นต่ำ 0.5%" ด้วย)
3. ต้องยื่นเมื่อไหร่?
ภายใน 31 มี.ค. 2570 (กระดาษ) หรือ 8 เม.ย. 2570 (ออนไลน์) สำหรับปีภาษี 2569
ลองคำนวณรายได้รวมของคุณ
ใส่เงินเดือน + รายได้เสริม + ลดหย่อนใน คำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา และถ้ารายได้เสริมเป็นขายของ/ฟรีแลนซ์ ลองเทียบวิธีหักค่าใช้จ่ายที่ คำนวณภาษีฟรีแลนซ์และขายของออนไลน์ — ใช้ฟรี คำนวณในเครื่องคุณ ไม่เก็บข้อมูล ไม่ต้องสมัคร
คำนวณในเครื่องคุณ ไม่เก็บข้อมูล ไม่ต้องสมัคร
รู้ตัวเลขของตัวเองก่อนตัดสินใจ — ใช้ฟรีทุกเครื่องมือ
ตัวเลขทั้งหมดเป็นการประมาณการเพื่อช่วยวางแผนเท่านั้น ในบางกรณีภาษีจริงของคุณอาจต่างจากที่คำนวณได้ เพราะยังมีค่าลดหย่อนและเงื่อนไขเฉพาะบุคคลที่เว็บนี้ไม่รู้จัก ก่อนยื่นแบบแสดงรายการหรือตัดสินใจซื้อผลิตภัณฑ์ลดหย่อน ควรตรวจสอบข้อมูลล่าสุดที่เว็บไซต์กรมสรรพากร (rd.go.th) หรือปรึกษาผู้ทำบัญชี/นักวางแผนภาษี
ปรับปรุงล่าสุด: ตุลาคม 2569 · อ้างอิงหลักเกณฑ์จากกรมสรรพากร (rd.go.th)